Zielono-niebieska rewolucja w Czempiniu. Jak małe miasto staje się wielkopolskim liderem jakości życia

Zabetonowane rynki, brak cienia i dokuczliwe fale upałów to zmora wielu polskich miast i miasteczek. Na tej mapie wyróżnia się jednak Czempiń – niespełna pięciotysięczne miasto w powiecie kościańskim, które udowadnia, że nowoczesność i ekologia mogą iść w parze. Dzięki odważnym inwestycjom w tzw. zielono-niebieską infrastrukturę, Czempiń wyrasta na regionalnego lidera w walce ze zmianami klimatu i staje się jednym z najlepszych miejsc do życia w Wielkopolsce.

Małe miasto, wielki sukces w rankingach

O tym, że w Czempiniu żyje się coraz lepiej, świadczą nie tylko subiektywne opinie mieszkańców, ale i twarde dane. W prestiżowych zestawieniach badających jakość życia we wszystkich 2477 gminach w Polsce, Czempiń plasuje się w ścisłej czołówce – zajmując m.in. 4. miejsce w województwie wielkopolskim i 1. miejsce w powiecie kościańskim w swojej kategorii

Kluczem do tego sukcesu okazała się niesamowita skuteczność samorządu w pozyskiwaniu funduszy zewnętrznych – w tym unijnych (Fundusze Europejskie dla Wielkopolski) oraz funduszy norweskich. To właśnie te miliony złotych pozwoliły przekształcić Czempiń w miasto odporne na anomalie pogodowe.

Zielono-niebieska infrastruktura: Co to właściwie znaczy?

Większość z nas intuicyjnie rozumie pojęcie „zieleni miejskiej”, ale w Czempiniu połączono ją z kolorem niebieskim – czyli z wodą. Zielono-niebieska infrastruktura to system rozwiązań opartych na naturze, które mają dwa główne cele: ochłodzić miasto podczas upałów oraz zatrzymać wodę w czasie gwałtownych ulew, chroniąc ulice przed podtopieniami.

Przykłady tych działań mieszkańcy widzą na każdym kroku:

• Ogrody deszczowe i zbiorniki retencyjne: Zamiast odprowadzać deszczówkę bezpośrednio do kanalizacji, miasto gromadzi ją i wykorzystuje do podlewania roślin.
• Parki kieszonkowe i „Zielone Przystanki”: Przykładem nowoczesnego podejścia jest m.in. ulica Kuczmerowicza, gdzie powstała wiata przystankowa z dachem pokrytym żywą zielenią, otoczona nowo zaaranżowanym małym parkiem z ławkami.
• Rewitalizacja Rynku i Placu Zielony Rynek: Czempiński rynek zyskuje nowe nasadzenia drzew i krzewów, a wokół stawu na Placu Zielony Rynek tworzona jest przyjazna, bioróżnorodna przestrzeń wypoczynkowa.
• Zielona promenada nad Olszynką: To miejsce zyskało nie tylko nowe drzewa liściaste, ale również wysiane kwietne łąki. Co ciekawe, w ramach ochrony bioróżnorodności, gmina postawiła tam oraz w parku przy ul. Kasztanowej miejskie ule dla pszczół i innych zapylaczy.

Walka o czyste powietrze i zdrowy mikroklimat

Jakość życia to przede wszystkim zdrowie, a zdrowie zależy od powietrza, którym oddychamy. Czempiń walczy ze smogiem i tzw. miejską wyspą ciepła (zjawiskiem, w którym wybetonowane centrum nagrzewa się do ekstremalnych temperatur) na wiele sposobów.

Oprócz sadzenia tysięcy nowych roślin, w mieście powstają innowacyjne projekty, jak choćby mural oczyszczający powietrze, namalowany przy użyciu specjalnych farb fotokatalitycznych redukujących tlenki azotu.

Gmina daje też przykład w zakresie redukcji emisji gazów cieplarnianych. Wymiana niemal 1300 starych opraw oświetleniowych na nowoczesne LED-y pozwoliła zmniejszyć zużycie prądu na oświetlenie uliczne o imponujące 60%. Dodatkowo obiekty publiczne, takie jak filia szkoły podstawowej w Borowie, są wyposażane w panele fotowoltaiczne, co realnie odciąża środowisko.

Przestrzeń przyjazna mieszkańcom

Efekty widać już w przestrzeni miejskiej. Z każdym kolejnym rokiem, gdy drzewa i krzewy rosną, rzeczywistość gminy Czempiń zmienia się na lepsze – podkreślają władze gminy.

Inwestycje w zieleń idą w parze z rozwojem zrównoważonej mobilności. Miasto konsekwentnie buduje nowe ciągi pieszo-rowerowe i drogi rowerowe łączące Czempiń z okolicznymi miejscowościami (np. Borowem czy Gorzyczkami). Dzięki temu mieszkańcy mogą rezygnować z samochodów na rzecz rowerów, co jeszcze bardziej wpływa na obniżenie hałasu i spalin.

Czempiń udowadnia, że nowoczesne, ekologiczne miasto wcale nie musi być metropolią. Dzięki mądremu planowaniu, szacunkowi do natury i sprawnemu zarządzaniu, mieszkańcy zyskali przestrzeń bezpieczną, estetyczną i przede wszystkim – zdrową do życia.